Καθήκον και νομική υποχρέωση

Η βία και παρενόχληση στην εργασία είναι ζήτημα κεφαλαιώδους σημασίας για την κοινωνία και για τις επιχειρήσεις. Η πρόληψη και η καταπολέμησή τους δεν είναι μόνο νομική υποχρέωση, αλλά καθήκον στο πλαίσιο μιας ηθικής διακυβέρνησης, η οποία σέβεται τα δικαιώματα, την αξιοπρέπεια και τη διαφορετικότητα κάθε ατόμου. Είναι, παράλληλα, αναγκαία προϋπόθεση για την ομαλή και παραγωγική λειτουργία κάθε επιχείρησης.

Η παρενόχληση λόγω φύλου – μέρος της οποίας αποτελεί και η σεξουαλική παρενόχληση – είναι ένα σχετικά νέο όνομα. Όμως οι κακοποιητικές, προσβλητικές συμπεριφορές σε βάρος γυναικών, εξαιτίας του φύλου τους, συνιστούν ένα φαινόμενο πολύ παλιό. Ένα φαινόμενο που συμβαίνει διαχρονικά στη σιωπή, σε όλες τις χώρες, σε κάθε εργασιακό περιβάλλον.

Μέχρι και σήμερα, ελάχιστα από τα θύματα της παρενόχλησης αναφέρουν τα περιστατικά που έχουν βιώσει, κυρίως εξαιτίας της έλλειψης αποτελεσματικών μηχανισμών στήριξης και αναφοράς, αλλά και του φόβου των αντιποίνων και των στερεοτύπων που μεταθέτουν την ευθύνη της πράξης – και μέχρι πρότινος και το βάρος της απόδειξης – στο θύμα. Και όχι στο δράστη.

Το 2019, με τη Σύμβαση 190 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, καθορίστηκαν για πρώτη φορά παγκόσμια πρότυπα και αναγνωρίστηκε ότι η βία και η παρενόχληση στην εργασία μπορεί να αποτελούν παραβίαση ή κατάχρηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το κίνημα #metoo έγινε η αφορμή για να σπάσει το φράγμα της σιωπής στην κοινωνία, να αποκτήσουν περισσότερη ορατότητα τα θέματα της έμφυλης βίας και να ενισχυθεί το αίτημα για ουσιαστικούς τρόπους αντιμετώπισης.

Στην Ελλάδα, με το νόμο 4808/2021 υιοθετήθηκε και νομοθετικά η αρχή της μηδενικής ανοχής και δημιουργήθηκε ένα σημαντικό θεσμικό «οπλοστάσιο» για την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία.

Για τον επιχειρηματικό κόσμο είναι πλέον σαφές ότι δεν αρκεί η αποκήρυξη της βίας και της παρενόχλησης με γενικόλογες αναφορές, αλλά η προώθηση συγκεκριμένων αλλαγών σε επίπεδο οργάνωσης και – κυρίως – κουλτούρας, μέσα από την εφαρμογή αυστηρών κωδίκων δεοντολογίας, τη διαμόρφωση εταιρικών πολιτικών πρόληψης, αλλά και ασφαλών διαδικασιών αναφοράς και καταγγελίας, με προβλέψεις εμπιστευτικότητας και προστασίας των θυμάτων.

Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών, εκπροσωπώντας τις 120.000 επιχειρήσεις με τη μεγαλύτερη συμβολή στο ΑΕΠ της χώρας, έχει και θα συνεχίσει να έχει ενεργό ρόλο στην προσπάθεια καταπολέμησης της βίας στον εργασιακό χώρο.

Ενώνουμε τις δυνάμεις μας με τους φορείς της Πολιτείας, συμμετέχουμε και αναλαμβάνουμε στοχευμένες και ουσιαστικές δράσεις, με σκοπό να προωθήσουμε όχι μόνο το γράμμα του νόμου, αλλά κυρίως το πνεύμα των νέων ρυθμίσεων στον επιχειρηματικό κόσμο. Να κινητοποιήσουμε και να υποστηρίξουμε τις επιχειρήσεις, ανεξαρτήτως μεγέθους, ώστε να εντάξουν τα θέματα βίας και παρενόχλησης στο αξιακό τους σύστημα. Για το ΕΒΕΑ, η συμβολή στην καταπολέμηση του φαινομένου είναι ζήτημα αρχής, όπως είναι ευρύτερα η προώθηση της ισότητας και η αύξηση της συμμετοχής των γυναικών στην οικονομική και κοινωνική ζωή.