Η Ευρωπαϊκή Ένωση εννοεί να τερματίσει όλες τις εισαγωγές αερίου από τη Ρωσία στα τέλη του 2027, με βάση συμφωνία που κλείστηκε στις Βρυξέλλες μεταξύ αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των 27 κρατών μελών της και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Βάσει του σχεδίου, για βραχυπρόθεσμες συμβάσεις που υπογράφτηκαν πριν από τη 17η Ιουνίου 2025, η απαγόρευση θα ισχύσει από την 25η Απριλίου 2026 για το υγροποιημένο φυσικό αέριο (ΥΦΑ) και από την 17η Ιουνίου 2026 για το αέριο που μεταφέρεται μέσω αγωγών. Για μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας ΥΦΑ, η απαγόρευση θα τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027, όπως προβλέπει η 19η δέσμη ευρωπαϊκών κυρώσεων στη Ρωσία. Για τις μακροπρόθεσμες συμβάσεις εισαγωγής αερίου που μεταφέρεται μέσω αγωγών, οι εισαγωγές θα απαγορευθούν από την 30ή Σεπτεμβρίου 2027, με προϋπόθεση την εκπλήρωση των στόχων για τα αποθέματα αερίου, και το αργότερο ως την 1η Νοεμβρίου 2027. Ως τον Οκτώβριο, η Ρωσία ήταν η προέλευση περίπου του 12% των εισαγωγών αερίου στην ΕΕ. Συγκριτικά, τα κράτη μέλη εισήγαγαν περί το 45% του αερίου που κατανάλωναν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022. Η Ουγγαρία, η Γαλλία και το Βέλγιο συγκαταλέγονται στα κράτη μέλη που εξακολουθούν να εισάγουν ρωσικό φυσικό αέριο.

Έλλειμμα ύψους 173,8 εκατ. ευρώ εις βάρος της χώρας μας καταγράφηκε τον Σεπτέμβριο εφέτος στο εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας- Ρωσίας. Η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 180,8 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 14,9 % σε σχέση με τον Σεπτέμβριο 2023 που ήταν 212,4 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 7,1 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 9,9% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο 2023 που ήταν 6,4 εκατ. ευρώ. Από την άλλη πλευρά, σύμφωνα επίσης με την ΕΛΣΤΑΤ, τον Σεπτέμβριο 2024 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από την Ουκρανία ανήλθε σε 40,0 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 32,4% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο 2023 που ήταν 30,2 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς την Ουκρανία ανήλθε σε 80,6 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 2,5% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο 2023 που ήταν 82,7 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας- Ουκρανίας ήταν θετικό και ανήλθε σε 40,6 εκατ. ευρώ.

Έλλειμμα ύψους 173,5 εκατ. ευρώ εις βάρος της χώρας μας καταγράφηκε τον Αύγουστο εφέτος στο εμπορικό ισοζύγιο με τη Ρωσία. Ειδικότερα, η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 180,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 19,4% σε σχέση με τον Αύγουστο 2023 που ήταν 223,5 εκατ. ευρώ. Ενώ, η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 6,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 10,4% σε σχέση με τον Αύγουστο 2023 που ήταν 7,5 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας- Ρωσίας ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 960,9 εκατ. ευρώ (έλλειμμα). Αντίστοιχα, τον Αύγουστο η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από την Ουκρανία ανήλθε σε 29,9 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 23,7% σε σχέση με τον Αύγουστο 2023 που ήταν 24,2 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς την Ουκρανία ανήλθε σε 116,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 48,8% σε σχέση με τον Αύγουστο 2023 που ήταν 78,1 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας- Ουκρανίας ήταν θετικό και ανήλθε σε 86,2 εκατ. ευρώ (πλεόνασμα).

Έλλειμμα ύψους 158,9 εκατ. ευρώ εις βάρος της χώρας μας καταγράφηκε τον Ιούλιο εφέτος στο εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας – Ρωσίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, τον συγκεκριμένο μήνα η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 167,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 20,6% σε σχέση με τον Ιούλιο 2023 που ήταν 210,5 εκατ. ευρώ. Ενώ, η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία τον Ιούλιο 2024 ανήλθε σε 8,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 8,3% σε σχέση με τον Ιούλιο 2023 που ήταν 9 εκατ. ευρώ. Το 7μηνο, η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 835,1 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 50,9% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου- Ιουλίου 2023 που ήταν 1.699,1 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 51,9 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 12,2% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου- Ιουλίου 2023 που ήταν 59,2 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 783,2 εκατ. ευρώ (έλλειμμα).

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, τον Ιούνιο 2024 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 145,8 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 22,4% σε σχέση με τον Ιούνιο 2023 που ήταν 119,1 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία τον Ιούνιο 2024 ανήλθε σε 7,3 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 3,3% σε σχέση με τον Ιούνιο 2023 που ήταν 7,6 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας τον Ιούνιο 2024 ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 138,5 εκατ. ευρώ (έλλειμμα). Την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2024 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 668,0 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 55,1% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2023 που ήταν 1.488,7 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2024 ανήλθε σε 43,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 12,9% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2023 που ήταν 50,2 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2024 ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 624,3 εκατ. ευρώ (έλλειμμα). Την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2024 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από την Ουκρανία ανήλθε σε 188,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 40,5% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2023 που ήταν 133,9 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς την Ουκρανία την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2024 ανήλθε σε 672,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 118,9% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2023 που ήταν 307,3 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ουκρανίας την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2024 ήταν θετικό και ανήλθε σε 484,6 εκατ. ευρώ (πλεόνασμα).

Η μάχη για την Ευρώπη αρχίζει τώρα

Οι ευρωεκλογές της 9ης Ιουνίου ολοκληρώθηκαν, αναδεικνύοντας τη νέα σύνθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και διαμορφώνοντας το τοπίο για την ανάδειξη της νέας ευρωπαϊκής πολιτικής ηγεσίας. Η διατήρηση της απόλυτης πλειοψηφίας των εδρών του Ευρωκοινοβουλίου από τις φιλοευρωπαϊκές δυνάμεις, παρά την άνοδο εθνικιστικών κομμάτων, είναι ένα θετικό μήνυμα. Δεν επιτρέπεται, όμως, κανένας εφησυχασμός.

Είναι αλήθεια ότι στην Ελλάδα, όπως και σε πολλές άλλες χώρες, ο προεκλογικός διάλογος επικεντρώθηκε σε ζητήματα της εσωτερικής πολιτικής ατζέντας, θέτοντας σε δεύτερη μοίρα τις μεγάλες ευρωπαϊκές προκλήσεις της επόμενης περιόδου. Σήμερα – ενόψει και των διαπραγματεύσεων για την ανάδειξη των ηγεσιών των ευρωπαϊκών οργάνων – δεν έχουμε την πολυτέλεια να αποφεύγουμε αυτή τη συζήτηση.

Τα τελευταία χρόνια, η Ευρώπη μένει σταθερά πίσω στη βιομηχανική παραγωγή, στην τεχνολογία, στις επενδύσεις σε ενεργειακά δίκτυα, στη δυνατότητα μετατροπής των ερευνητικών αποτελεσμάτων σε επιχειρηματικές δράσεις. Ενώ στις αρχές της δεκαετίας του 1990 η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιπροσώπευε το 29% της παγκόσμιας παραγωγής, το 2022 το μερίδιό της είχε μειωθεί στο 17%. Την ώρα που η Ευρώπη λειτουργούσε με προσήλωση στους κανόνες του διεθνούς ανταγωνισμού, δυνάμεις όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα στήριζαν τις δικές τους βιομηχανίες με ένα μείγμα επιδοτήσεων και δασμών. Είμαστε ουραγοί στην κούρσα της παραγωγής νέων τεχνολογιών, ενώ τα τρία τέταρτα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να βρουν εργαζόμενους με κατάλληλη εξειδίκευση.

Στην οικονομική οπισθοχώρηση της Ε.Ε. προστίθεται πλέον και η απώλεια γεωπολιτικής ισχύος, με όποιους κινδύνους αυτή συνεπάγεται για την ανάπτυξη, για την ευημερία και την ασφάλεια των ευρωπαϊκών χωρών. Σήμερα βρίσκεται σε εξέλιξη ένας πόλεμος σε ευρωπαϊκό έδαφος, μετά από πολλές δεκαετίες ειρήνης. Η Ευρώπη δεν έχει πλέον την επιλογή της εξάρτησης από τη Ρωσία για την προμήθεια ενέργειας – και είναι πολύ πιθανόν σύντομα να μην υπολογίζει πλέον και στη στήριξη των ΗΠΑ για την αμυντική της θωράκιση.

Για να διαχειριστούμε αυτά τα προβλήματα, η Ευρώπη οφείλει να συσπειρωθεί περισσότερο. Θα πρέπει να συμφωνήσουμε σε βαθιές αλλαγές και γενναίες αποφάσεις. Θα πρέπει να λειτουργήσουμε με περισσότερη ενότητα, συνοχή, συντονισμό. Να αξιοποιήσουμε το μέγεθος της Ενιαίας Αγοράς, για να κάνουμε την ήπειρό μας πιο ανταγωνιστική, να συνενώσουμε επιχειρηματικές δυνάμεις σε κρίσιμους κλάδους, να αναπτύξουμε κοινές πολιτικές πρόσβασης σε κρίσιμες πρώτες ύλες. Θα πρέπει να δημιουργήσουμε νέα χρηματοδοτικά εργαλεία για την υποστήριξη της ανάπτυξης, αλλά και να διαμορφώσουμε μια κοινή ευρωπαϊκή εξωτερική πολιτική και πολιτική άμυνας. Ο κίνδυνος, στην αντίθετη περίπτωση, δεν είναι η στασιμότητα. Είναι η οπισθοδρόμηση και ο μαρασμός, για την Ευρωπαϊκή Ένωση συνολικά και για κάθε μια από τις χώρες – μέλη της.

Σε αυτό το επίπεδο οφείλουν σήμερα οι φιλοευρωπαϊκές δυνάμεις να επικεντρώσουν τις προσπάθειές τους, να αναζητήσουν συγκλίσεις και να δημιουργήσουν ισχυρά αναχώματα ενάντια στις φωνές του απομονωτισμού. Οι ευρωεκλογές τελείωσαν. Η κρίσιμη μάχη τώρα – που πρέπει όλοι μαζί να δώσουμε – είναι η μάχη για μια Ευρώπη ανταγωνιστική, βιώσιμη συμπεριληπτική, ικανή να εγγυηθεί την ασφάλεια και την ευημερία των πολιτών της.

Ελλειμματικό εις βάρος της Ελλάδας ήταν και τον περασμένο Νοέμβριο το εμπορικό ισοζύγιο με τη Ρωσία και ανήλθε σε 30 εκατ. ευρώ. Ειδικότερα, η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 39 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 94,5% σε σχέση με τον Νοέμβριο 2022 που ήταν 713,7 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 9 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 17,4% σε σχέση με τον Νοέμβριο 2022 που ήταν 10,9 εκατ. ευρώ. Το 11μηνο πέρυσι, η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 2.347,9 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 72,3% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου- Νοεμβρίου 2022 που ήταν 8.463,9 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 89,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 39,5% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-  Νοεμβρίου 2022 που ήταν 148,1 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας- Ρωσίας ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 2.258,2 εκατ. ευρώ (έλλειμμα).

Ελλειμματικό παρέμεινε και τον Αύγουστο εφέτος το εμπορικό ισοζύγιο της χώρας με τη Ρωσία και ανήλθε σε 216 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Ειδικότερα, η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 223,5 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 81,6% σε σχέση με τον Αύγουστο 2022 που ήταν 1.217,5 εκατ. ευρώ. Ενώ, η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 7,5 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 8% σε σχέση με τον Αύγουστο 2022 που ήταν 8,1 εκατ. ευρώ. Το 8μηνο, η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 1.992,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 66,5% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου- Αυγούστου 2022 που ήταν 5.737,9 εκατ. ευρώ. Ενώ, η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία ανήλθε σε 66,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 14,5% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου- Αυγούστου 2022 που ήταν 78 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας- Ρωσίας ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 1.856 εκατ. ευρώ (έλλειμμα).

Τον Απρίλιο 2023 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 193,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 60,8% σε σχέση με τον Απρίλιο 2022 που ήταν 493,3 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία τον Απρίλιο 2023 ανήλθε σε 6,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 13,4% σε σχέση με τον Απρίλιο 2022 που ήταν 7,7 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας τον Απρίλιο 2023 ήταν αρνητικό και ανήλθε σε έλλειμμα 186,5 εκατ. ευρώ. Την περίοδο Ιανουαρίου-Απριλίου 2023 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 1.232,7 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 43,7% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Απριλίου 2022 που ήταν 2.191,2 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία την περίοδο Ιανουαρίου-Απριλίου 2023 ανήλθε σε 35,0 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 16,7% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Απριλίου 2022 που ήταν 42,0 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας την περίοδο Ιανουαρίου-Απριλίου 2023 ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 1.197,7 εκατ. ευρώ (έλλειμμα).

Τον Φεβρουάριο 2023 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 336,9 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 49,2% σε σχέση με τον Φεβρουάριο 2022 που ήταν 662,7 εκατ. ευρώ, όπως ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία τον Φεβρουάριο 2023 ανήλθε σε 11,0 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 14,2% σε σχέση με τον Φεβρουάριο 2022 που ήταν 12,8 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας τον Φεβρουάριο 2023 ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 326,0 εκατ. ευρώ (έλλειμμα). Την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2023 η αξία των εισαγωγών της Ελλάδας από τη Ρωσία ανήλθε σε 840,5 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 27,6% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2022 που ήταν 1.161,4 εκατ. ευρώ. Η αξία των εξαγωγών της Ελλάδας προς τη Ρωσία την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2023 ανήλθε σε 20,5 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 28,7% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2022 που ήταν 28,8 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας-Ρωσίας την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2023 ήταν αρνητικό και ανήλθε σε 820,0 εκατ. ευρώ (έλλειμμα).