Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε δύο νομοθετικές πράξεις που εφαρμόζουν τις δασμολογικές δεσμεύσεις της ΕΕ στο πλαίσιο της συμφωνίας ΕΕ-ΗΠΑ του 2025. Οι ρυθμίσεις προβλέπουν την κατάργηση δασμών σε βιομηχανικά προϊόντα των ΗΠΑ και την παροχή προτιμησιακής πρόσβασης για συγκεκριμένα αγροτικά προϊόντα και θαλασσινά, ενώ παρατείνεται και η αδασμολόγητη εισαγωγή αστακού. Παράλληλα, εισάγονται ισχυρές δικλίδες ασφαλείας για την προστασία της ευρωπαϊκής οικονομίας. Συγκεκριμένα, προβλέπονται ρήτρα λήξης της συμφωνίας το 2029, δυνατότητα αναστολής παραχωρήσεων σε περίπτωση υψηλών δασμών των ΗΠΑ σε προϊόντα χάλυβα και αλουμινίου, καθώς και μηχανισμός διασφάλισης σε περίπτωση που αυξηθούν οι εισαγωγές και προκληθεί ζημία στη βιομηχανία και τη γεωργία της ΕΕ. Η συμφωνία συνοδεύεται από αυστηρούς μηχανισμούς ελέγχου, όπως ρήτρα λήξης το 2029, δυνατότητα αναστολής παραχωρήσεων αν οι ΗΠΑ διατηρήσουν υψηλούς δασμούς σε προϊόντα χάλυβα και αλουμινίου, καθώς και μηχανισμό διασφάλισης για την προστασία της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και της γεωργίας σε περίπτωση αύξησης των εισαγωγών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρακολουθεί στενά την εφαρμογή της συμφωνίας και θα υποβάλει τακτικές εκθέσεις. Η νομοθεσία θα τεθεί σε ισχύ μετά την τελική έγκριση από το Συμβούλιο της ΕΕ.

Την ικανοποίησή του για τη «βελτιωμένη προστασία» για τους επιβάτες αεροπορικών μεταφορών στην οποία συμφώνησε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, εξέφρασε από το Στρασβούργο ο Επίτροπος βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολος Τζιτζικώστας. Η συμφωνία αποτελεί την πρώτη αναθεώρηση της νομοθεσίας που ισχύει από το 2004. Η συμφωνία διατηρεί το όριο των τριών ωρών καθυστέρησης για τη θεμελίωση δικαιώματος αποζημίωσης, ενώ προβλέπει κλιμακωτές αποζημιώσεις από 250 έως 600 ευρώ ανάλογα με την απόσταση πτήσης. Προβλέπει ακόμη απλούστερες διαδικασίες αποζημίωσης και καταργεί την πρακτική του «no-show», που επέτρεπε στις αεροπορικές εταιρείες να ακυρώνουν το εισιτήριο επιστροφής επιβατών οι οποίοι δεν είχαν χρησιμοποιήσει το πρώτο σκέλος του ταξιδιού τους. Οι αεροπορικές εταιρείες απαλλάσσονται από την υποχρέωση πληρωμής μόνο σε περιπτώσεις «έκτακτων περιστάσεων», όπως ακραία καιρικά φαινόμενα, φυσικές καταστροφές, πόλεμος ή απεργίες υπηρεσιών αεροδρομίου και εναέριας κυκλοφορίας. Παράλληλα, ενισχύεται η υποχρέωση φροντίδας προς τους επιβάτες σε περίπτωση καθυστερήσεων, με παροχή αναψυκτικών, γευμάτων και, όπου απαιτείται, διαμονής έως τριών διανυκτερεύσεων. Οι νέοι κανόνες προβλέπουν ταχύτερη διαδικασία αποζημίωσης, υποχρεώνοντας τις εταιρείες να ενημερώνουν τους επιβάτες εντός τεσσάρων ημερών μετά το ταξίδι και να απαντούν εντός 30 ημερών στα αιτήματα.

Σαφές μήνυμα επιτάχυνσης των ευρωπαϊκών αποφάσεων για την ανταγωνιστικότητα, την εμβάθυνση της Ενιαίας Αγοράς και τη μείωση του κόστους ζωής έστειλε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, λίγες ώρες πριν από την άτυπη Σύνοδο Κορυφής των «27» που διεξάγεται σήμερα. Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι η ανταγωνιστικότητα αποτελεί «όχι μόνο τη βάση της ευρωπαϊκής ευημερίας, αλλά και της ασφάλειας και των δημοκρατιών μας», επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να ενισχύσει τη δική της παραγωγική βάση και να μειώσει τις στρατηγικές της εξαρτήσεις. Όπως ανέφερε, «μια ανταγωνιστική Ευρώπη μπορεί να είναι μόνο μια ανεξάρτητη Ευρώπη». Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη εμβάθυνσης της Ενιαίας Αγοράς, επισημαίνοντας ότι τα εσωτερικά εμπόδια εντός της ΕΕ παραμένουν ιδιαίτερα υψηλά, με αποτέλεσμα «η Ευρώπη να λειτουργεί με το χειρόφρενο τραβηγμένο». Η Πρόεδρος της Επιτροπής άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο προσφυγής στην ενισχυμένη συνεργασία, εφόσον δεν καταστεί δυνατή η πρόοδος και των «27».  Αναφερόμενη στο ενεργειακό κόστος, η Πρόεδρος της Επιτροπής σημείωσε ότι «η ολοκλήρωση της Ενεργειακής Ένωσης είναι κρίσιμη για να πέσουν οι τιμές», δίνοντας έμφαση στις επενδύσεις σε χαμηλών εκπομπών ενέργεια και στην επιτάχυνση των διασυνδέσεων μέσω του πακέτου για τα ευρωπαϊκά δίκτυα και της δημιουργίας «Energy Highways» σε ολόκληρη την ΕΕ, ώστε «η καθαρή ενέργεια να ρέει ελεύθερα σε όλη την Ευρώπη». Η φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε ιδιαίτερα και στο θέμα της «ευρωπαϊκής προτίμησης», για την υποστήριξη προϊόντων «Made in Europe» από εταιρείες που λαμβάνουν δημόσια χρηματοδότηση.

Με ευρεία πλειοψηφία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τη χορήγηση δανείου ύψους 90 δισεκ. ευρώ στην Ουκρανία για τα έτη 2026-2027, ανοίγοντας τον δρόμο για την εκταμίευση της πρώτης δόσης στις αρχές του δεύτερου τριμήνου του τρέχοντος έτους. Το «δάνειο στήριξης της Ουκρανίας» θα συμβάλει στην κάλυψη των επειγουσών χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας εν μέσω του συνεχιζόμενου επιθετικού πολέμου της Ρωσίας, ο οποίος εισέρχεται στο πέμπτο έτος του. Από τα 90 δισεκ. ευρώ, τα 30 δισεκ. ευρώ θα διατεθούν για μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή ή δημοσιονομική στήριξη, μέσω της διευκόλυνσης της ΕΕ για την Ουκρανία. Τα 60 δισεκ. ευρώ θα διατεθούν για την ενίσχυση της άμυνας της Ουκρανίας και την προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού, διασφαλίζοντας την έγκαιρη πρόσβαση σε κρίσιμα αμυντικά προϊόντα.  Το δάνειο θα χρηματοδοτηθεί μέσω κοινού δανεισμού της ΕΕ από τις κεφαλαιαγορές και θα υποστηριχθεί από το «περιθώριο» του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε χθες να ζητήσει από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αξιολογήσει κατά πόσον η συμφωνία ΕΕ – Mercosur συνάδει με τις Συνθήκες της ΕΕ. Με 334 ψήφους υπέρ, 324 κατά και 11 αποχές, οι ευρωβουλευτές ενέκριναν ψήφισμα με το οποίο ζητούν να γνωμοδοτήσει το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) επί της συμφωνίας με τις χώρες της Νοτίου Αμερικής. Ωστόσο, στο μεσοδιάστημα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει την δυνατότητα να εφαρμόσει προσωρινά την συμφωνία αν το θελήσει. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέφρασε την λύπη της για το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας. «Σύμφωνα με την ανάλυσή μας, τα ζητήματα που τέθηκαν από το Κοινοβούλιο στην απόφαση αυτή δεν είναι δικαιολογημένα», δήλωσε ο εκπρόσωπος της Κομισιόν Ολοφ Γκιλ.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξε σε συμφωνία χθες να τεθεί νομικά δεσμευτικός στόχος για την προστασία του κλίματος που προβλέπει μείωση των εκπομπών αερίων τα οποία προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου κατά 90% ως το 2040 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990, με το 5% να προέρχεται από πιστώσεις αντιστάθμισης των εκπομπών CO2, ανακοίνωσε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στην πράξη, ο στόχος αυτός απαιτεί τη μείωση κατά 85% των εκπομπών από τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες και την αγορά πιστώσεων από τρίτες χώρες που θα μειώσουν τις εκπομπές τους για λογαριασμό της ΕΕ, ώστε να καλυφθεί το υπόλοιπο, κάτι που ελπίζεται πως θα έχει γίνει από το 2036. Μένει το ΕΚ κι οι κυβερνήσεις των 27 χωρών μελών της ΕΕ να εγκρίνουν και τυπικά τον στόχο αυτό ώστε να κινηθούν οι διαδικασίες και να γίνει νόμος, κάτι πάντως που είναι γενικά τυπική διαδικασία σε περιπτώσεις επίτευξης συμφωνίας μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμών.

Το εγχείρημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να απαγορευτεί πλήρως η εισαγωγή αερίου και πετρελαίου από τη Ρωσία στο πλαίσιο των κυρώσεων για τον πόλεμο στην Ουκρανία αναμένεται να περάσει στην επόμενη φάση εντός της ημέρας, καθώς οι υπουργοί Ενέργειας καλούνται να υιοθετήσουν το μέτρο. Οι υπουργοί, που συνεδριάζουν στο Λουξεμβούργο, επιδιώκουν να σφυρηλατήσουν κοινή θέση για την πλήρη απαγόρευση των εισαγωγών προτού η απόφαση οριστικοποιηθεί σε διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Τα μέλη του ΕΚ ήδη τάχθηκαν υπέρ σε ψηφοφορία την περασμένη εβδομάδα, κάτι που επιτρέπει την έναρξη διαπραγματεύσεων με τις πρωτεύουσες. Βάσει της πρότασης, οι εισαγωγές πετρελαίου, φυσικού αερίου μέσω αγωγών και υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ) θα απαγορευτεί πλήρως και μόνιμα το 2028 το αργότερο. Η απαγόρευση που θα εγκριθεί κατόπιν διαπραγμάτευσης με το ΕΚ θα υιοθετηθεί με απλή πλειοψηφία, συνεπώς χώρες όπως η Ουγγαρία και η Σλοβακία, που εισάγουν αέριο από τη Ρωσία μέσω αγωγών, δεν μπορούν να προβάλουν βέτο.

Η αύξηση των τιμών και του κόστους ζωής (70%), καθώς και η οικονομική κατάσταση (69%) ήταν οι κύριες παράμετροι για τις αποφάσεις των Ελλήνων πολιτών στις ευρωπαϊκές εκλογές του Ιουνίου (42% και 41% αντιστοίχως για την ΕΕ), σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο που έδωσε στη δημοσιότητα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Το ένα τρίτο των ψηφοφόρων πανευρωπαϊκά (34%) δηλώνουν ότι η διεθνής κατάσταση ήταν ένα θέμα που τους ώθησε να πάνε στην κάλπη, ενώ παρόμοιο ποσοστό αναφέρει ως κίνητρο την υπεράσπιση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου (32%). Στην Ελλάδα, στην τρίτη θέση των θεμάτων που παρότρυναν τους πολίτες να ψηφίσουν (με ποσοστό 40%) βρίσκεται η κοινωνική προστασία, η πρόνοια και η πρόσβαση σε υγειονομική περίθαλψη, ενώ τη διεθνή κατάσταση ανέφερε το 37% των ερωτηθέντων. Μεταξύ όσων δεν ψήφισαν, οι ερωτηθέντες απάντησαν ότι το κόστος ζωής (46%) και η οικονομική κατάσταση (36%) θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως κίνητρα ώστε να συμμετάσχουν στις εκλογές. Τα αντίστοιχα ποσοστά στην Ελλάδα είναι 65% και 58%, με τρίτη την κοινωνική προστασία, την πρόνοια και την υγειονομική περίθαλψη (40%).

Κίνητρα ετοιμάζονται για τους καταναλωτές, (κουπόνια, επιδοτήσεις, κ.λπ.) προκειμένου να επισκευάζουν αντί να αντικαθιστούν προϊόντα. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε την Οδηγία για το «δικαίωμα των καταναλωτών στην επισκευή» και σταδιακά θα ξεκινήσει η διαδικασία ενσωμάτωσης της από τα κράτη μέλη, με την οποία αντιμετωπίζονται προβλήματα όπως το υπερβολικό κόστος επισκευής μέσω της διαφανούς τιμολόγησης των ανταλλακτικών, ενισχύεται ένα ανοιχτό οικοσύστημα επισκευής και αντιμετωπίζονται οι άδικες πρακτικές κατά της επισκευής από τους κατασκευαστές. Η επισκευή αναμένεται να βοηθήσει το στόχο για βιώσιμη κατανάλωση, καθώς θα μειωθούν τα απόβλητα που παράγονται από την απόρριψη των αγαθών και θα περιοριστεί η ζήτηση πόρων, περιλαμβανομένης της ενέργειας, που προκαλείται από τη διαδικασία κατασκευής και πώλησης νέων προϊόντων που αντικαθιστούν ελαττωματικά αγαθά, καθώς και οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε χθες τους κανόνες για να πλαισιώσει την τεχνητή νοημοσύνη, μια νομοθεσία μοναδική στον κόσμο. που κατοχυρώνει την ασφάλεια των χρηστών και την τήρηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων ενισχύοντας παράλληλα την καινοτομία. Στόχος της νέας νομοθεσίας είναι να προστατεύσει τα θεμελιώδη δικαιώματα, τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα από τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης υψηλού κινδύνου, αλλά και να ενισχύσει παράλληλα την καινοτομία και να αναδείξει την Ευρώπη ως πρωτοπόρο δύναμη στον τομέα αυτό. Γι’ αυτόν τον σκοπό, ο κανονισμός ορίζει διαφορετικές υποχρεώσεις για τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, ανάλογα με τους πιθανούς κινδύνους και τις επιπτώσεις που ενέχει η χρήση τους.