Με Κοινή Υπουργική Απόφαση περνούν στο Ελληνικό Δημόσιο και στην αποκλειστική διαχείριση του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας τα πρώτα 8 ακίνητα της ΔΥΠΑ για αξιοποίηση μέσω κοινωνικής αντιπαροχής. Πρόκειται για ακίνητα σε Παιανία, Λάρισα, Πύργο και Καλαμάτα, τα οποία, μετά από μια μακρά περίοδο αδράνειας, μπαίνουν σε τροχιά αξιοποίησης με ξεκάθαρο κοινωνικό πρόσημο. Με τη συγκεκριμένη ΚΥΑ, το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας αποκτά τη δυνατότητα να προχωρήσει στα επόμενα στάδια για την εκκίνηση των διαδικασιών πρόσκλησης προς την αγορά, προκειμένου ενδιαφερόμενες κατασκευαστικές εταιρείες να υποβάλουν προσφορές για την ανάπτυξη των ακινήτων. Στόχος είναι η δημιουργία νέων κατοικιών, μέρος των οποίων θα αποδοθεί ως κοινωνική κατοικία σε συμπολίτες μας που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη.

Σε κεντρικό αναπτυξιακό θεσμό για τη δημιουργία οικονομικής και κοινωνικής αξίας στη χώρα έχει εξελιχθεί το Υπερταμείο, δέκα χρόνια έπειτα από την ίδρυσή του και με πρόσφατη διεύρυνση μέσω της ενσωμάτωσης ΤΑΙΠΕΔ και ΤΧΣ. Το χαρτοφυλάκιο του ομίλου αντιστοιχεί σε περίπου 12 δισ. ευρώ και εκτείνεται σε 11 κρίσιμους τομείς της ελληνικής οικονομίας, από ενέργεια και διαχείριση υδάτινων πόρων έως λιμενικές υποδομές, μεταφορές, logistics, τράπεζες και ακίνητα. Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του ομίλου, για την υλοποίηση της στρατηγικής του, το Υπερταμείου βασίζεται σε τρεις πυλώνες: Μετασχηματισμός των δημόσιων επιχειρήσεων ώστε να ευθυγραμμιστούν με τα πρότυπα του ιδιωτικού τομέα, παρέχοντας καλύτερες υπηρεσίες στους πολίτες και διασφαλίζοντας βιώσιμα αποτελέσματα. Ανάπτυξη περιουσιακών στοιχείων Εθνικών Υποδομών: αεροδρόμια και λιμάνια, υποδομές, ενέργεια και διαχείριση υδάτινων πόρων. Επένδυση σε έργα της Νέας Οικονομίας με υψηλή προστιθέμενη αξία, μέσα από τη συγκρότηση μιας ολοκληρωμένης πλατφόρμας επενδυτικών εργαλείων.

Τις πολιτικές που εφάρμοσε έως τώρα η κυβέρνηση για την ανάπτυξη της κτηματαγοράς και τις νέες πρωτοβουλίες που τίθενται σε εφαρμογή το 2025 παρουσίασε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας Κωστής Χατζηδάκης, μιλώντας στο 42ο ετήσιο συνέδριο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ). Όπως ανέφερε ο κ. Χατζηδάκης, οι πρωτοβουλίες που ξεκινούν το 2025 είναι: Ο δεύτερος κύκλος του προγράμματος «Σπίτι Μου» με διευρυμένα ηλικιακά και εισοδηματικά κριτήρια, το νέο πρόγραμμα 400 εκατ. ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης για την ενεργειακή αναβάθμιση παλαιών κατοικιών με μηδενικό επιτόκιο, η μείωση του ΕΝΦΙΑ κατά επιπλέον 10% στις ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές κατοικίες αξίας έως 500.000 ευρώ. Έτσι η συνολική έκπτωση φτάνει έτσι το 20%. Η επέκταση για μια ακόμη μια χρονιά, μέχρι το τέλος του 2025, της αναστολής του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές. Ο διπλασιασμός της μέγιστης επιδότησης του προγράμματος Ανακαινίζω-Νοικιάζω από τα 4.000 στα 8.000 ευρώ. Η επέκταση του θεσμού της κοινωνικής αντιπαροχής, μέσω της οποίας οι αντισυμβαλλόμενοι θα δύνανται να κατασκευάσουν κατοικίες που είτε θα διατίθενται σε προσιτά ενοίκια, είτε θα πωλούνται με τη μέθοδο rent to own.

Την ανοδική τους πορεία συνεχίζουν οι τιμές των οικιστικών ακινήτων και το 2023, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που έδωσε χθες στη δημοσιότητα η Τράπεζα της Ελλάδος, βάσει των οποίων το α’ τρίμηνο του έτους καταγράφηκε αύξηση κατά 14,5% κατά μέσο όρο, συγκριτικά με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2022. Σημειώνεται ότι με βάση τα αναθεωρημένα στοιχεία για το 2022, οι τιμές των διαμερισμάτων «έτρεξαν» με μέσο ετήσιο ρυθμό 11,7%, έναντι αύξησης 7,6% το 2021. Αναλυτικά, η αύξηση των τιμών το α΄ τρίμηνο του 2023 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2022 ήταν 12,8% για τα νέα διαμερίσματα, δηλ. ηλικίας έως 5 ετών, και 15,6% για τα παλαιά, δηλ. ηλικίας άνω των 5 ετών. Με βάση τα αναθεωρημένα στοιχεία, για το 2022, ο μέσος ετήσιος ρυθμός αύξησης των τιμών για τα νέα διαμερίσματα ήταν 12,2%, έναντι αύξησης 8,2% το 2021, ενώ ο μέσος ετήσιος ρυθμός αύξησης για τα παλαιά διαμερίσματα ήταν 11,3% το 2022, έναντι αύξησης 7,2% το 2021.

Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 41/Α/24-2-2023 ο νόμος 5024/2023 με τον οποίο επανακαθορίζεται το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία της εξαγοράς ακινήτων που ανήκουν στην ιδιωτική περιουσία του Δημοσίου. Οι κάτοχοι των δημοσίων εκτάσεων θα μπορούν να εξαγοράσουν από το κράτος τις καταπατημένες εδαφικές εκτάσεις καταβάλλοντας τίμημα το ύψος του οποίου θα υπολογίζεται με βάση τις αντικειμενικές αξίες των ακινήτων. Θα υπάρχει ειδικό ποσοστό έκπτωσης επί του ύψους του τιμήματος το οποίο θα είναι κλιμακωτό ανάλογα με τον χρόνο και το είδος της κατοχής του ακινήτου. Για τον καθορισμό του τιμήματος θα λαμβάνονται υπόψη και κοινωνικά κριτήρια, κάτι που σημαίνει ότι το ποσό θα είναι χαμηλότερο για τους οικονομικά αδύναμους και τις ευπαθείς ομάδες (πολύτεκνοι, ανάπηροι κ.λπ.), καθώς και στις περιπτώσεις που στο καταπατημένο κτήμα έχει ανεγερθεί α’ κατοικία. Το τίμημα θα μπορεί να εξοφλείται σε δόσεις ανάλογα με το ύψος του.

Εξαιρούνται από την υποχρέωση πληρωμής ΕΝΦΙΑ του 2023, όσοι κατέχουν ακίνητο σε περιοχές που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές, καθώς επίσης και για εκείνους που διατηρούν δικαιώματα σε ιστορικά διατηρητέα μνημεία ή έργα τέχνης, όπως προβλέπεται σε νομοσχέδιο για τα καταπατημένα ακίνητα του δημοσίου που κατατέθηκε στη Βουλή.  Παράλληλα, προβλέπεται η απόκτηση νόμιμων τίτλων ιδιοκτησίας για διεκδικούμενα ως καταπατημένα με καταβολή έως το 20% της αντικειμενικής αξίας και εξόφληση έως 60 άτοκες δόσεις με την μηναία πληρωμή να ξεκινά από 100 ευρώ.

Αντιμέτωποι με δέσμευση τραπεζικών λογαριασμών, θυρίδων, ακινήτων και λοιπών περιουσιακών στοιχείων για χρονικό διάστημα έως και 18 μήνες βρίσκονται όσοι ελέγχονται από τους οικονομικούς εισαγγελείς για φοροδιαφυγή, ξέπλυμα “μαύρου χρήματος” και οικονομικά εγκλήματα. Μάλιστα η δέσμευση γίνεται χωρίς προηγούμενη κλήση του καθ’ ου ή τρίτου και δεν είναι απαραίτητο να αναφέρει συγκεκριμένο λογαριασμό, τίτλο, χρηματοπιστωτικό προϊόν, θυρίδα, κινητό ή ακίνητο περιουσιακό στοιχείο. Με εγκύκλιο της ΑΑΔΕ διευκρινίζονται διατάξεις του νέου νόμου 4995/2022 οι οποίες ισχύουν αναδρομικά από τις 18 Νοεμβρίου 2022.