Το ΕΒΕΑ σας ενημερώνει, μετά από σχετική πληροφόρηση από το Γραφείο ΟΕΥ του Μιλάνου, ότι για χώρες με ανεπτυγμένη βιομηχανική παραγωγή και υψηλή εξαγωγική δραστηριότητα, όπως η Ιταλία, η ύπαρξη σύγχρονων και αποτελεσματικών υποδομών μεταφορών και εφοδιαστικής αλυσίδας αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ομαλή διακίνηση αγαθών, την ενίσχυση της εθνικής ανταγωνιστικότητας και την άρση διαρθρωτικών εμποδίων στο διεθνές εμπόριο. Στο πλαίσιο αυτό, η ΒΑ Ιταλία διατηρεί μέχρι σήμερα έναν καίριο ρόλο ως κύρια πύλη πρόσβασης σε ευρωπαϊκές και διεθνείς αγορές.

1. Ο διάδρομος Brenner–Βερόνα–Τεργέστη
Η οδική και σιδηροδρομική διαδρομή που εκτείνεται από το πέρασμα του Brenner έως τη Βερόνα και το λιμάνι της Τεργέστης συνιστά τον σημαντικότερο άξονα του ιταλικού εξωτερικού εμπορίου. Η περιοχή αυτή εξασφαλίζει:

• πρόσβαση στις κεντρικές αγορές της Ευρώπης,
• άμεση σύνδεση με τη Γερμανία, η οποία παραμένει ο βασικός εμπορικός εταίρος της Ιταλίας,
• εναλλακτικές και ενισχυμένες δυνατότητες παγκόσμιας διασύνδεσης.

Το λιμάνι της Τεργέστης, ενταγμένο σε μεγάλα αναπτυξιακά έργα όπως ο Ινδο-Μεσογειακός Διάδρομος (IMEC), αποτελεί κομβικό σημείο για τη μελλοντική ιταλική παρουσία στη θαλάσσια οδό Μεσογείου–Ερυθράς Θάλασσας–Ινδικού Ωκεανού. Παράλληλα, η εξέλιξη του έργου της βασικής σήραγγας Brenner, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το 2032, αναμένεται να δημιουργήσει έναν καθετοποιημένο ευρωπαϊκό διάδρομο Σκανδιναβίας–Μεσογείου, προσδίδοντας σημαντική γεωοικονομική αξία.

2. Στρατηγική διάσταση των υποδομών και της εφοδιαστικής

Στο σύγχρονο διεθνές περιβάλλον, το οποίο χαρακτηρίζεται από:

• αύξηση εμπορικών φραγμών,
• μεταβολές στην ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα,
• ισχυρή κινεζική εξαγωγική δραστηριότητα προς την Ε.Ε.,
• ανάγκη πρόσβασης σε νέες και πιο σύνθετες αγορές,

η βελτιστοποίηση των υφιστάμενων μεταφορικών διαδρομών και η ενίσχυση της αποδοτικότητας αποκτούν πρωτεύουσα σημασία.

Η τάση σύζευξης εφοδιαστικής, γεωοικονομίας και γεωπολιτικής διαμορφώνει το νέο πλαίσιο «γεο-λογιστικής» (geologistics), μέσω του οποίου οι ευρωπαϊκοί θεσμοί και οι επιχειρήσεις προσεγγίζουν τον σχεδιασμό υποδομών με κριτήριο τη μεγιστοποίηση των εμπορευματικών ροών. Κεντρικός στόχος αποτελεί η ανάπτυξη διατροπικότητας, η συμπληρωματικότητα των μεταφορικών μέσων και η αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών μετακίνησης και μεταφοράς.

3. Η περίπτωση της Βερόνας ως διαμετακομιστικού κόμβου
Η περιοχή της Βερόνας αναδεικνύεται σε κρίσιμο σημείο διασταύρωσης μεταφορικών διαδρόμων.
Ενδεικτικά:

• Στην Τεργέστη βρίσκονται σε εξέλιξη σιδηροδρομικές επενδύσεις ύψους 280 εκατ. ευρώ, που ενισχύουν τη διασύνδεση του λιμανιού.
• Με 842.000 TEU* ετησίως (2024), το λιμάνι αποτελεί το τρίτο μεγαλύτερο στην Ιταλία σε διακίνηση εμπορευματοκιβωτίων.
• Το διαμετακομιστικό κέντρο «Quadrante Europa» στη Βερόνα, παρότι μη παραθαλάσσιο, αποτελεί το τέταρτο σε διακίνηση TEU της χώρας (701.000 το 2024).
• Στην περιοχή συμβάλλουν επιπλέον η σιδηροδρομική γραμμή Brenner, οι οδικοί άξονες A4 και A22 και τα αεροδρόμια Villafranca και Montichiari.

Ιδιαίτερης σημασίας είναι οι πρόσφατες επενδυτικές πρωτοβουλίες, όπως η κοινή δράση Siemens Mobility–Railpool για τη δημιουργία κέντρου υποστήριξης σιδηροδρομικής κινητικότητας στη Βερόνα, ύψους 20 εκατ. ευρώ.

4. Προοπτικές πλεονασμού και ανθεκτικότητας των υποδομών

Η ενίσχυση της υψηλής ταχύτητας στο τμήμα Μπρέσια–Πάντοβα, η κατασκευή της τέταρτης λωρίδας στον αυτοκινητόδρομο A4, καθώς και η εξέλιξη των μεγάλων διασυνοριακών έργων, συγκλίνουν στη δημιουργία ενός ανθεκτικού και πλεονάζοντος δικτύου υποδομών.

Ένα τέτοιο σύστημα, υποστηριζόμενο από δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις, μπορεί να ενισχύσει ουσιαστικά:

• τη θέση της Ιταλίας στις παγκόσμιες αλυσίδες αξίας,
• τη διατηρήσιμη αύξηση των εξαγωγών (σύμφωνα με εκτιμήσεις άνω των 700 δισ. ευρώ για το 2025),
• τη δημιουργία υψηλότερης προστιθέμενης αξίας και αποδοτικότερων περιθωρίων κέρδους.

Κόμβοι όπως η Βερόνα και η Τεργέστη καθίστανται ζωτικής σημασίας για την ενίσχυση της
ανταγωνιστικότητας των πιο παραγωγικών περιφερειών της χώρας.

5. Συμπεράσματα

Η ΒΑ Ιταλία διαμορφώνεται ως στρατηγικός μοχλός ανάπτυξης, ικανός να στηρίξει το εθνικό εξαγωγικό υπόδειγμα και να ενισχύσει τη θέση της χώρας στο διεθνές οικονομικό σύστημα. Η ολοκλήρωση των μεγάλων υποδομών, η ενίσχυση της διατροπικότητας και η προσέλκυση επενδύσεων συνιστούν καθοριστικούς παράγοντες για τη διασφάλιση της βιώσιμης και ανταγωνιστικής ανάπτυξης.

*Το TEU είναι διεθνής μονάδα μέτρησης της διακίνησης εμπορευματοκιβωτίων και σημαίνει: Twenty-foot Equivalent Unit – (Ισοδύναμη Μονάδα Είκοσι Ποδών)